Weer terug van vakantie uit mijn favoriete land Italië zie ik tot mijn vreugde dat obligaties zich de afgelopen drie weken goed gehouden hebben. Dat is een geruststelling. Het laat zien dat het beleggen in obligaties zich dit jaar met gemak kan meten met dat in aandelen. Een verder dalende rente zorgde voor stijgende koersen in vastrentende waarden.

Meetikkende rente
En daar komt nog iets bij. Het verschil met aandelen is dat obligaties rente betalen. Elke dag tikt er een klein bedragje aan rente mee waar je niets voor hoeft te doen, behalve te blijven zitten. Dat staat dus los van de koers. De koers is uiteraard van belang bij het bepalen van het uiteindelijke rendement, maar de rente krijg je, uitzonderlijke marktomstandigheden daargelaten, in principe altijd.

Bij aandelen mis je dat. Je hebt weliswaar de kans op een dividenduitkering, maar die uitkering wordt weer van de koers afgetrokken op het moment dat het aandeel ex-dividend gaat - een sigaar uit eigen doos, dus. De werkelijke opbrengst bij aandelen zal moeten komen van het kopen en weer verkopen van de stukken.

Opgelopen rente
Men stelt ons nog wel eens de vraag wat er gebeurt als je een obligaties tussentijds, dus niet op de coupondatum, koopt of verkoopt. De coupondatum, of de couponvervaldatum, is de dag waarop de obligatie de rente uitkeert aan de houder ervan. Bij een obligatie met een jaarcoupon van 6%, een coupondatum van 15 augustus en een aankoopbedrag van 10.000 euro nominaal, ontvangt de bezitter 600 euro rente, die op 15 augustus op de rekening wordt bijgeschreven.

Stel nou dat deze obligatie op 15 februari, dus precies een half jaar na de coupondatum, wordt gekocht. De koper betaalt dan de opgelopen rente van de afgelopen zes maanden, zijnde 300 euro, mee. De verkoper ontvangt die rente weer. Als de aankoop tegen een koers van 100% plaatsvindt, bedraagt de investering voor de koper:
10.000 euro + 300 euro opgelopen rente + betaalde provisie.
Voor de verkoper ziet de ontvangst er dan logischerwijs als volgt uit:
10.000 euro + 300 euro opgelopen rente -/- betaalde provisie.

Om fijnslijperij te vermijden. Bij de handel in obligaties geldt volgens de usance een levertijd van drie dagen (valuta + 3). Dit houdt in dat van iemand die de obligaties vandaag (maandag) koopt, pas drie dagen later (donderdag) de rekening belast wordt. Bij de bovengenoemde obligatie betaalt de koper op 11 augustus de volledige jaarrente mee. Maar zoals we als zeiden, die rente wordt enkele dagen later gewoon op de rekening bijgeschreven.

Die combinatie van relatieve koersstabiliteit en de meetikkende rente zal ook wel bijgedragen hebben aan het spreekwoord: wil je lekker eten, koop dan aandelen, wil je rustig slapen, beleg dan in obligaties.